Έκφραση-Έκθεση Α’ λυκείου

Η παρακμή των προτύπων

Τι θα γίνεις όταν μεγαλώσεις;

Πώς απαντούσαν τα παιδιά στα χρόνια μου; Μετά τις πρώτες, αναπόφευκτες παιδικές ασθένειες (πυροσβέστης, κατάσκοπος, αστροναύτης), ξεχώριζαν οι ανήσυχοι —που ήθελαν να γίνουν ερευνητές, επιστήμονες, συγγραφείς— οι άπληστοι —που ήθελαν να γίνουν δισεκατομμυριούχοι— και οι εξουσιαστές — που αποζητούσαν αξιώματα.

Και τώρα; Από τα επαγγέλματα που τότε μας τραβούσαν, σχεδόν κανένα δεν έχει σήμερα κύρος και αίγλη.

Τι ισχύει στη σημερινή μας κοινωνία; Τι πρότυπα μπορούν να ακολουθήσουν τα παιδιά μας; Γιατί, είτε το θέλουμε είτε όχι, τα πρότυπα είναι απαραίτητα. Όταν ξεκινάμε μια πορεία, κάπου θέλουμε να φτάσουμε. Η εξέλιξη χρειάζεται ένα μοντέλο, ένα υπόδειγμα, ένα (αριστοτελικό) «τέλος». Εκτός, βέβαια, αν δεν πρόκειται για κίνηση, παρά για σημειωτόν επί τόπου. 

Στα χρόνια της νιότης μου θαυμάζαμε ανθρώπους. Σήμερα, νομίζω πως αυτό το αίσθημα είναι άγνωστο. Άλλωστε, κι αν κάποιος μοιάζει άξιος θαυμασμού, τα σκανδαλοθηρικά έντυπα αναλαμβάνουν να τον απομυθοποιήσουν αμέσως. Τον σκεπάζουν με λάσπη από την κορυφή ως τα πόδια –κι άντε μετά να τον θαυμάσεις! Χωρίς πρότυπα δεν πάμε πουθενά! Δεν υπάρχει η «τελική αιτία», το κίνητρο που μας κινεί. Δεν έχουμε κάτι προς το οποίο να τείνουμε, που να μας οδηγεί. Παραμένουμε στο τέλμα και στο «καλά είμαι εδώ». Ιδανικό μας γίνεται το «βόλεμα». 

Ποιους ζηλεύει ο σύγχρονος Έλληνας; Σε ποιων τη θέση θα ήθελε να είναι; Ποιους θαυμάζει; Άλλοι θέλουν αξιώματα και εξουσία και δόξα, αλλά και αυτά έτοιμα. Αν εξαιρέσει κανείς μερικούς ποδοσφαιριστές και τραγουδιστές (εφήμερα είδωλα), οι νέοι μας ζουν σήμερα χωρίς πρότυπα. Δεν πιστεύουν, δεν θαυμάζουν, δεν αξιολογούν. Όλα είναι λίγο – πολύ αδιάφορα. Σε έναν τέτοιο κόσμο, χωρίς σημεία αναφοράς, χωρίς σαφείς προσανατολισμούς, έχουν πια μόνον οδηγό τις επιθυμίες, τους φόβους, τα ένστικτά τους. Αντιδρούν παρορμητικά και άτσαλα. Άγονται και φέρονται από τους δημαγωγούς που κολακεύουν τη μετριότητα. Οι νέοι μας: τα μεγάλα θύματα της μη προσπάθειας! 

Διαδικτυακό άρθρο (διασκευή) του Ν. Δήμου 

                                                                                                      http://www.ndimou.gr

ΘΕΜΑΤΑ

Α1.Ποια η βασική θέση του συντάκτη (Μον.5) και πώς την αιτιολογεί;(Μον.10).

Να απαντήσετε σε 60-70 λέξεις. (Μον.15)

Α2.Ποιος η τρόπος ανάπτυξης της δεύτερης παραγράφου; Να τεκμηριώσετε με συντομία την απάντησή σας. (Μον.10)

Α3.Να βρείτε δύο φράσεις στο κείμενο στις οποίες χρησιμοποιείται η γλώσσα με την ποιητική της λειτουργία. (Μον.5)

Α4.Τι δηλώνουν οι ακόλουθες διαρθρωτικές λέξεις του κειμένου; αν, σήμερα, Άλλωστε, αλλά και 

(Μον.8)

Α5.απαραίτητα, εφήμερα, αδιάφορα, παρορμητικά, θύματα: να γράψετε ένα αντώνυμο για καθεμιά από τις παραπάνω λέξεις του κειμένου. (Μον.5)

Α5. Ποια η λειτουργία των σημείων στίξης στις ακόλουθες φράσεις του κειμένου:

  • «τέλος» (εισαγωγικά)
  • κι άντε μετά να τον θαυμάσεις! (θαυμαστικό)
  • «βόλεμα» (εισαγωγικά)

  (Μον.6)

Α6. Στην 2η παράγραφο να αιτιολογήσετε τη χρήση  του α΄πληθυντικού προσώπου. (Μον. 6)

  • Α7. «Άγονται και φέρονται από τους δημαγωγούς….»: 
  • Να  αποδώσετε την υπογραμμισμένη φράση με οικείο/καθημερινό ύφος.  (Μον.6)

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΛΟΓΟΥ

Σε ομιλία προς τους συμμαθητές σας υποστηρίζετε πως ο νέος προσπαθεί να μιμηθεί πρότυπα ζωής και συμπεριφοράς ώστε να νιώθει αυτοπεποίθηση. Από πού πιστεύετε ότι πρέπει να αντλήσει τα πρότυπα αυτά και ποια οφέλη θα αποκομίσει επιλέγοντας θετικά πρότυπα στη ζωή του; (250-300λ) (Μον.40)